Tới tham dự Tọa đàm có ông Trần Duy Đông, Thứ trưởng Bộ Kế hoạch & Đầu tư; Tiến sỹ Phan Hữu Thắng, Chủ tịch HĐTV Viện Nghiên cứu Đầu tư Quốc tế (ISC); ông Mark Tattersall, Đại diện lâm thời Đại sứ quán Australia tại Việt Nam; GS. Alec Cameron, Chủ tịch Đại học RMIT; ông Andrew Deane, Phó Giám Đốc Viện Nghiên cứu Xã hội châu Á tại Australia; bà Kristen Bondietti, Giám đốc khối nghiên cứu Chính sách Thương mại, Trung tâm Nghiên cứu Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương tại Australia; ông Hoàng Công Trang, Tổng Giám đốc Tập đoàn TH; ông Nguyễn Mạnh Hùng, Thành viên HĐQT Vietcombank; bà Nguyễn Thị Thảo Nguyên, Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Hòa Phát và các chuyên gia trong lĩnh vực thương mại và đầu tư Việt Nam – Australia.

Chia sẻ tại Tọa đàm Sáng kiến Doanh nhân Tiên phong Việt Nam - Australia Chia sẻ và Kết nối, Thứ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Trần Duy Đông cho rằng, Tọa đàm sẽ đánh dấu những bước đi đầu tiên của các doanh nhân tiên phong Việt Nam trên con đường thúc đẩy thương mại và đầu tư song phương.

                         Thứ trưởng Trần Duy Đông phát biểu tại Tọa đàm.

Thứ trưởng Trần Duy Đông cũng nhấn mạnh thêm, Việt Nam và Australia chính thức thiết lập quan hệ ngoại giao năm 1973; phát triển thành quan hệ Đối tác Chiến lược vào năm 2018 và tiếp tục không ngừng củng cố và tăng cường quan hệ cả về chiều rộng và chiều sâu trên tất cả các lĩnh vực hợp tác. Trong đó, hợp tác kinh tế - thương mại là một trụ cột quan trọng.

Theo đó, vào năm 2021, lần đầu tiên, kim ngạch thương mại hai chiều vượt mốc 10 tỷ USD, đạt 12,4 tỷ USD; Việt Nam là đối tác thương mại hàng hóa lớn thứ 12 và thị trường xuất khẩu lớn thứ 10 của Australia. Năm 2022, Australia là đối tác thương mại lớn thứ 10 của Việt Nam. Thứ trưởng Trần Duy Đông khẳng định, hai nước có rất nhiều cơ hội để tiếp tục tăng cường quan hệ hợp tác thương mại và đầu tư song phương.

                                       Toàn cảnh buổi Tọa đàm.

Chiến lược Tăng cường Hợp tác Kinh tế giữa Australia và Việt Nam (EEES) đã được Chính phủ Việt Nam và Chính phủ Ô-xtrây-li-a phát triển và công bố rộng rãi vào năm 2021 để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế bền vững và bao trùm của cả hai quốc gia. Chiến lược EEES đặt mục tiêu đưa Australia và Việt Nam trở thành 1 trong 10 đối tác thương mại hàng đầu của nhau, tăng gấp đôi đầu tư hai chiều, đồng thời giúp tận dụng những tiềm năng to lớn giữa hai quốc gia.

Sáng kiến Doanh nhân Tiên phong (Business Champions) là một chương trình quan trọng trong Chiến lược EEES. Là những doanh nhân đi đầu trong các lĩnh vực chủ chốt của nền kinh tế, đã và đang tiên phong khai phá để mở rộng quy mô phát triển tại thị trường Australia, các doanh nhân tiên phong Việt Nam đóng vai trò quan trọng trong việc kết nối doanh nghiệp Việt Nam với các cơ hội thương mại và đầu tư tại Australia; thúc đẩy các mục tiêu hợp tác kinh tế do Chính phủ hai nước đề ra.

Các doanh nhân tiên phong Việt Nam sẽ quảng bá hoạt động thương mại, đầu tư song phương giữa Australia và Việt Nam tới các doanh nghiệp khác, thảo luận các cơ hội tại các buổi tọa đàm của doanh nhân tiên phong và báo cáo tại các cuộc họp cấp Bộ trưởng các thông tin cập nhật về thương mại, đầu tư giữa hai quốc gia.

Theo Ông Mark Tattersall nhấn mạnh đến quan hệ đối tác chiến lược Việt Nam - Australia được phát triển mọi mặt, toàn diện và hi vọng rằng, hai bên sẽ khai thác hơn nữa các tiềm năng hợp tác, nâng tầm mối quan hệ Việt Nam- Australia.

Ông Mark Tattersall, Đại diện lâm thời Đại sứ quán Australia tại Việt Nam

Ông Phan Hữu Thắng chia sẻ, FDI là một trong hai động lực phát triển đối ngoại quan trọng nhất trong xu thế mở cửa và hội nhập quốc tế. Nhờ sự nhất quán về chính sách mở cửa thu hút ĐTNN, Hội nhập quốc tế - làm bạn với tất cả các quốc gia, dân tộc trên thế giới, Việt Nam đã thành công tận dụng nguồn lực từ bên ngoài, đặc biệt là dòng FDI, đầu tư trực tiếp nước ngoàI (Foreign Direct Investment-FDI) - một trong những nguồn lực phát triển quan trọng nhất.

Ngày 18/4/1977, nghị định số 115-HĐBT ban hành Điều lệ Đầu tư nước ngoài, Luật Đầu tư nước ngoài 1987 tạo ra nền tảng pháp lý cho việc hợp tác đầu tư với nước ngoài. Tiếp tục đổi mới tư duy hoàn thiện hệ thống luật pháp, Luật Đầu tư nước ngoài đã liên tục được hoàn thiện qua 6 lần sửa đổi trong các năm 1990, 1992, 1996, 2000, 2005, 2014. Quá trình hoàn thiện Luật Đầu tư nước ngoài (1990-2014) bám sát các mục tiêu phát triển KT-XH đất nước, hoàn thiện khung pháp luật chung về kinh tế thị trường theo định hướng XHCN.

Các cột mốc đáng nhớ, luật Đầu tư 2005: mở rộng quyền tự chủ trong hoạt động đầu tư, kinh doanh của các nhà đầu tư; Luật đầu tư 2014: hoàn thiện cơ chế, chính sách nhằm tạo môi trường đầu tư, kinh doanh thuận lợi và minh bạch hơn; Luật đầu tư 2020: đổi mới tư duy, định hướng thu hút đầu tư nước ngoài chất lượng cao, tạo điều kiện thuận lợi cho các nhà đầu tư nước ngoài.

Định hướng tương lai, Đa phương hóa, đa dạng hóa đối tác. Bảo đảm quốc phòng, an ninh, trật tự xã hội và nâng cao tính tự chủ của nền kinh tế, chủ động thu hút, hợp tác đầu tư nước ngoài có chọn lọc, kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài là bộ phận quan trọng của nền kinh tế Việt Nam. Chính sách tăng cường thu hút FDI chất lượng cao vào Việt Nam, các ưu đãi và hỗ trợ đầu tư hiện nay đang tập trung vào các dự án đầu tư đáp ứng các mục tiêu phát triển bền vững của đất nước, Luật Đầu tư 2020: nâng cao chất lượng và hiệu quả vốn FDI, bổ sung quy định mới về ưu đãi, hỗ trợ đầu tư cho nhà đầu tư.

Tiến sỹ Phan Hữu Thắng, Chủ tịch Hội đồng thành viên, Viện Nghiên cứu Đầu tư Quốc tế

Danh mục đặc biệt ưu đãi đầu tư của Chính phủ tập trung vào 4 lĩnh vực: Công nghệ cao; Công nghệ thông tin; Công nghiệp hỗ trợ; Nông nghiệp.

Luật đầu tư theo phương thức đối tác công tư (PPP) và Nghị định số 35/2021/NĐ-CP; Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 10 năm 2021-2030; Hàng loạt các NQ-CP được ban hành,  Luật Bảo vệ môi trường (2020) và Nghị định số 08/2022/NĐ-CP quy định một số điều của Luật Bảo vệ môi trường; Các chương trình đào tạo nâng cao kỹ năng nguồn nhân lực giai đoạn 2021-2025; Chiến lược hợp tác đầu tư với nước ngoài giai đoạn 2021-2030;

Các mục tiêu: Khuyến khích chuyển giao công nghệ và phát triển chuỗi cung ứng; Nâng cao chất lượng việc làm; Bảo vệ môi trường; Đảm bảo an ninh quốc gia, năng lượng, lương thực.

Chính sách về đầu tư nước ngoài; Các nhà đầu tư cần có một giấy chứng nhận đăng ký đầu tư ra nước ngoài cấp bởi Bộ Kế hoạch và Đầu tư (MPI); Để được phép đầu tư ra nước ngoài các nhà đầu tư phải trải qua một quy trình cấp phép; Các doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân Việt Nam đầu tư ra nước ngoài phải tuân thủ theo Luật Đầu tư 2020 và Chương VI của Nghị định số 31/2021/NĐ-CP

Cơ hội thúc đẩy đầu tư song phương Việt Nam-Australia; Việt Nam và Australia có quan hệ hợp tác lâu dài từ 2018;  Chính sách thu hút đầu tư nước ngoài vào Việt Nam tương đối hấp dẫn; Cộng hưởng của các hiệp định thương mại khu vực mà Việt Nam và Australia tham gia (AANZFTA, CPTPP, RCEP)

Cơ hội đầu tư Việt Nam -Australia; Đầu tư từ Australia vào Việt Nam, cũng như đầu tư từ Việt Nam sang Australia còn ở mức hạn chế; Hiện Australia đứng vị trí thứ 10 trong số các quốc gia nhận được sự quan tâm đầu tư của các doanh nghiệp Việt Nam; Tính đến hết tháng 6/2022, Australia đã đầu tư 562 dự án tại Việt Nam, với tổng vốn đăng ký 1,96 tỷ USD.

Nguyên nhân hạn chế & Cơ hội đầu tư giữa Việt Nam - Australia; Australia có thế mạnh về khoa học công nghệ, dịch vụ, khai khoáng, GD-ĐT, nông nghiệp công nghệ cao; Việt Nam có nhu cầu lớn về phát triển nguồn nhân lực, chuyển giao KH-CN và phát triển nông nghiệp bền vững; Chính sách thu hút đầu tư nước ngoài của Việt Nam trong 2 năm qua có những đột phá mạnh mẽ; Các doanh nghiệp Australia chưa có nhiều kinh nghiệm hoạt động ở các môi trường kinh doanh đang phát triển như Việt Nam; Doanh nghiệp Australia gặp khó khăn tiếp cận thông tin về môi trường đầu tư của Việt Nam; Các doanh nghiệp Việt Nam chủ yếu do còn nhỏ và yếu.

Tổ chức thực hiện - Phát triển đầu tư - Thương mại song phương; Đẩy mạnh quảng bá về môi trường đầu tư kinh doanh và chính sách thu hút đầu tư nước ngoài của Việt Nam trong cộng đồng doanh nghiệp Australia; Cần phổ biến rộng rãi trong cộng đồng doanh nghiệp về các cơ hội đầu tư vào Australia; Thúc đẩy đầu tư Australia vào Việt Nam; Chính phủ và chính quyền các địa phương tiếp tục đẩy mạnh công cuộc cải cách hành chính; Sẵn sàng tiếp nhận các dự án đầu tư từ các nước phát triển, trong đó có Australia.

Tọa đàm khởi động chuỗi hoạt động trong Chương trình Sáng kiến Doanh nhân tiên phong Việt Nam - Australia nhiệm kỳ 2022. Các doanh nhân, đại biểu tham dự đã có chia sẻ các kinh nghiệm, cơ hội và thách thức trong thương mại - đầu tư tại thị trường Australia; cập nhật các thông tin, chính sách và tác động của các hiệp định thương mại tự do, các chính sách đầu tư ra nước ngoài của Việt Nam tới các hoạt động thương mại, đầu tư với Australia

03 doanh nhân tiên phong của Việt Nam gồm: (i) ông Hoàng Công Trang, Tổng Giám đốc Tập đoàn TH; (ii) ông Nguyễn Mạnh Hùng, thành viên HĐQT Vietcombank; (iii) bà Nguyễn Thị Thảo Nguyên, Phó Tổng Giám đốc, Tập đoàn Hòa Phát. 03 doanh nhân tiên phong của Australia gồm: (i) bà Louise Adams, Giám đốc Điều hành Aurecon; (ii) ông Martin Bean CBE, nguyên Phó Chủ tịch Hội đồng trường Đại học RMIT và Giám đốc Điều hành Trung tâm Bean; (iii) ông Rob Gordon, Giám đốc Điều hành SunRice.

Ông Hoàng Công Trang, Tổng Giám đốc Tập đoàn TH (thứ nhất từ bên trái sang); Bà Nguyễn Thị Thảo Nguyên, Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Hòa Phát; Ông Nguyễn Mạnh Hùng, Thành viên HĐQT Ngân hàng Vietcombank tại Tọa đàm

Chiến lược Tăng cường Hợp tác Kinh tế giữa Australia và Việt Nam [EEES] đã được Chính phủ Việt Nam và Chính phủ Australia phát triển và công bố rộng rãi vào năm 2021 để hỗ trợ tăng trưởng kinh tế bền vững và bao trùm của cả hai quốc gia. Chiến lược EEES đặt mục tiêu Australia và Việt Nam trở thành một trong mười đối tác thương mại hàng đầu của nhau, tăng gấp đôi đầu tư hai chiều, đồng thời giúp tận dụng những tiềm năng to lớn giữa hai quốc gia.

Nhận thức được rằng doanh nghiệp và các ngành công nghiệp sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc đưa mối quan hệ kinh tế giữa Việt Nam và Australia lên một tầm cao mới, một trong những sáng kiến ​​của Chiến lược EEES là việc chính phủ hai nước bổ nhiệm các Doanh nhân Tiên phong. Là những doanh nhân đi đầu trong các lĩnh vực chủ chốt của nền kinh tế, đã và đang tiên phong khai phá để mở rộng quy mô và phát triển tại thị trường Australia, các Doanh nhân Tiên phong Việt Nam đóng vai trò quan trọng trong việc kết nối doanh nghiệp Việt Nam với các cơ hội thương mại và đầu tư tại Australia, cũng như thúc đẩy các mục tiêu hợp tác kinh tế do Chính phủ hai nước đề ra.

Toạ đàm sẽ là cơ hội tuyệt vời để các doanh nghiệp Việt Nam quan tâm đến thị trường Australia học hỏi kinh nghiệm thương mại và đầu tư với Australia từ các Doanh nhân Tiên phong Việt Nam, cập nhật thông tin từ các chuyên gia hàng đầu về các hiệp định thương mại tự do mà Việt Nam và Australia là thành viên, cũng như trao đổi với đại diện Chính phủ Australia và Chính phủ Việt Nam về các chính sách đầu tư và thương mại cho doanh nghiệp Việt Nam tại thị trường Australia.